Ze smutkiem i żalem zawiadamiamy, że 8 grudnia 2020 roku,
w wieku 99 lat, zmarła
śp. Grażyna Jonkajtys-Luba

Urodzona w Augustowie, w kwietniu 1940 roku wraz z matką i rodzeństwem została deportowana do północnego Kazachstanu. W ciągu 6 lat zesłania wykonywała różne prace polowe w kołchozie, wyrabiała cegły oraz murowała piece i remontowała budynki kołchozowe. Swoje losy na zesłaniu opisała w książce „Was na eto zdies’ priwiezli cztob’ wy podochli – Kazachstan 1940-46” – wyd. Norbertinum Lublin 2012 r.

Do Polski powróciła w 1946 roku, ukończyła Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej z tytułem magistra inżyniera architekta. Od 1947 roku pracowała w warszawskich biurach projektów. Równocześnie przez 14 lat była starszym asystentem w Katedrach Historii Urbanistyki i Architektury na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. Twórczyni nagradzanych projektów z dziedziny architektury i urbanistyki, m.in. kamienic przy Rynku w Gliwicach, planu Pyskowic, dzielnicy uniwersyteckiej w Lublinie. Autorka licznych publikacji i wystaw z dziedziny architektury i urbanistyki, a także opracowań monograficznych dotyczących historii architektury m.st. Warszawy. W latach 1967-1979 wraz z mężem, architektem Jerzym Lubą, pracowała w biurach architektonicznych w Ghanie i Nigerii.

Od 1990 roku często przebywała w Nowym Jorku, gdzie pracowała jako wolontariusz w Instytucie Józefa Piłsudskiego i w Stowarzyszeniu Weteranów Armii Polskiej w Ameryce. Organizowała wystawy, wygłaszała odczyty oraz publikowała w polonijnej prasie artykuły o problematyce syberyjskiej oraz o zabytkowej architekturze polskiej. W Polsce włączała się w działalność społeczną na rzecz utrwalania pamięci i tradycji narodowej – współpracowała ze szkołami imienia Sybiraków w Augustowie oraz z Archiwum Akt Nowych.

Odznaczona Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi RP, Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi RP, Medalem „Merentibus” Instytutu Józefa Piłsudskiego, Krzyżem Sybiraka, Medalem „Pro Memoria” oraz Krzyżem Obrońców Kresów Wschodnich.

Msza święta żałobna zostanie odprawiona dn. 12 stycznia 2021 roku (wtorek) o godz. 10:30 w Bazylice Św. Krzyża przy Krakowskim Przedmieściu 3 w Warszawie, po czym nastąpi odprowadzenie prochów Zmarłej do grobu rodzinnego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Click to listen highlighted text!