Józef Dzikowski

Z wielkim smutkiem zawiadamiamy, że w wieku 93 lat odszedł na wieczną wartę do Pana
śp. Józef Dzikowski

Pan Józef Dzikowski – Prezes Honorowy Związku Sybiraków w Kielcach, był zasłużonym Sybirakiem działający na rzecz tych, którzy byli świadkami  i uczestnikami czasu wojny i prześladowań Narodu Polskiego.
W latach 1987-89 podjął się wysiłku dotarcia do wszystkich zesłańców na Sybir, którzy mieszkali na terenie województwa kieleckiego. Efektem jego wysiłków było utworzenie Oddziału Wojewódzkiego w Kielcach reaktywowanego Związku Sybiraków. Podczas pierwszego Walnego Zgromadzenia wybrano go na Prezesa Oddziału. Funkcję tą pełnił od 1989 r. do 2009 r. Na Walnym Zgromadzeniu Oddziału Wojewódzkiego w 2009 r. nadano mu dożywotnio tytuł Prezesa Honorowego Oddziału Wojewódzkiego Związku.

W okresie pełnienia funkcji Prezesa był inicjatorem m.in.  upamiętnienia pamięci Sybiraków pochodzących głównie z Kielc oraz terenu województwa kieleckiego, a obecnie świętokrzyskiego. Był inicjatorem powstania Pomnika Sybiraków na Cmentarzu Starym w Kielcach, w 1994 r., a także jego rozbudowy w latach kolejnych.

Pan Józef Dzikowski był współorganizatorem i wielokrotnie prowadzącym uroczystości z okazji kolejnych rocznic I, II i III wywózek na Sybir. Był także współorganizatorem licznych działań zmierzających do zachowania pamięci o zesłańcach na Sybir oraz pamięci o Związku Sybiraków. Z jego inicjatywy i na podstawie jego projektów zaczęło wykonywać pamiątkowe tabliczki nagrobne „Zesłaniec Sybiru”. Był też pomysłodawcą  złożenia urn z grobów zesłańców na Sybir w kościołach w Kielcach i Starachowicach – wszystkie urny również zaprojektował i wykonał osobiście.
Przyczynił się do wydania wielu publikacji na temat Sybiraków. Współpracując  m.in. z Muzeum Historii Kielc w 2010 r. przygotował i przyczynił się do wydania książki „Byli kiedyś wśród nas”, która poświęcona jest życiorysom Sybiraków. Pan Józef Dzikowski zebrał i opracował materiały do wydawnictwa „Znaki Pamięci Sybiru w Kielcach i Ziemi Świętokrzyskiej”. Kieleckie opracowanie rozesłano do kilku instytucji w Kielcach i kraju. Był  także  autorem książki autobiograficznej wydanej w 2018 roku „A potem Pińsk i Sybir – wspomnienie Sybiraka.”

Utrzymywał stały kontakt z Muzeum Sybiru w Białymstoku. Do Muzeum przekazał swoje najcenniejsze pamiątki z  Syberii, fotografii i liczne opracowania, był także wielokrotnie uczestnikiem Międzynarodowych Marszy Pamięci Ofiar Sybiru w Białymstoku.

Inicjator i współorganizator wystaw m.in.  z Narodowym Bankiem Polskim z okazji obchodów w 2008 r. – 80 rocznicy powstania Związku Sybiraków i 20 rocznicy jego reaktywowania. Wystawa zorganizowana w całości z materiałów ekspozycyjnych Związku Sybiraków w tym 48 plansz i prywatnych pamiątek z Syberii. Szczególną wystawą była wystawa pt. „Przypominanie-Sybiracy”, gdzie kilka plansz z pamiątkami, dokumentami, zdjęciami wykonał samodzielnie Józef Dzikowski.  Stale współpracował ze szkołami i instytucjami w sprawie zachowania  pamięci o Sybirakach. Uczestniczył w dziesiątkach lekcji z młodzieżą szkół zarówno podstawowych jak i ponadpodstawowych, w trakcie których opowiada trudnych losach i  doświadczeniach swojej rodziny. W wielu przypadkach udzielał pomocy uczniom szkół średnich i studentom uczelni wyższych, m.in. udostępniając materiały nt. zsyłek na Syberię, przygotowującym się do konkursów dotyczących represji stalinowskich, czy też konsultował prace  magisterskie i doktorskie a dotyczące życia i pracy w obozach jenieckich na Syberii.  W maju 2016  wraz z innymi członkami Związku Sybiraków brał udział w Ogólnopolskim Projekcie Edukacyjnym Instytutu Pamięci Narodowej „O tym nie można zapomnieć”. W projekcie współpracował z młodzieżą z V LO im. Piotra Ściegiennego w Kielcach – dzięki czemu młodzież znalazła się wśród laureatów Konkurs dotyczył wspomnień kobiet, które przeszły przez piekło obozów koncentracyjnych i więzienia łagrów syberyjskich.

Do końca swojego życia był bardzo aktywny – w ostatnim roku jako członek Komitetu Budowy Pomnika Matki Polki Sybiraczki działał na rzecz powstania monumentu na Kadzielni.

Pan Józef Dzikowski za swoje zasługi był wyróżniany wieloma odznaczeniami państwowymi i resortowymi oraz licznymi odznaczeniami kombatanckimi i społecznymi.  W 2019 roku za całokształt działalności władze województwa świętokrzyskiego uhonorowały Go  Odznaką Honorową Województwa Świętokrzyskiego. 

Józef Dzikowski – Prezes Honorowy Związku Sybiraków w Kielcach